मराठी भाषेची विस्मृती

हा लेख जेव्हा मी लिहायला बसलो तेव्हा विचार केला होता कि ईंग्रजीमधे लिहीन. पण जसे मी ह्या लेखाबद्दल विचार करायला लागलो तसतसे ठरवले कि इंग्रजी सोडून मराठी भाषेत हा लेख लिहीन. अशी प्रयत्नांची पराकाष्ठा मी पहिल्यांदा करतोय, त्या मुळे जर काही चूकभूल झाली तर माफी असावी असे अस्वीकरण घेऊन तुम्हा लोकांशी माझी हि नम्र विनंती आहे कि चुकांना कसे सुधारू हे लेखाच्या टिपण्यांतून कळवावे.

अजिंक्य परिवारात सद्ध्या दोन मस्तीखोर कार्टी आहेत. मोठीचे नाव आहे अनसूया आणि छोट्याचे नाव आहे मल्हार. दोघेही शाळेत जातात. मी विचार केला की त्यांना माझ्याच शाळेत म्हणजे पार्ले टिळक विद्यालय मध्ये भरती कारेन. देवाचा आशिर्वादानी आणि बरोबर “जॅक ” लावून त्यांची ऍडमिशन झाली. मी इंग्रजी माध्यमात शिकलो आहे, म्हणून विचार केला कि मुलांनाही इंग्रजी माध्यमात टाकावे. ते पण आय से एस सी बोर्ड मध्ये. जेव्हा आम्ही हा निर्णय घेतला तेव्हा मुलांच्या शिक्षणाचा विचार घेऊनच तो केला होता.

भाषा हि एक संपर्काचे माध्यम आहे. जर तुमच्याशी कोणीही त्या भाषेत संपर्क साधणार नाही, तर तुम्ही ती भाषा वापरणार नाही. हळू हळू, तुम्ही ती भाषा विसरायला लागणार.

सकाळी उठल्यापासून रात्री झोपण्यापर्यंत जी भाषा आपण वापरतो तीच आपली मातृभाषा, असे म्हणायला काहीच हरकत नाही. मग तर माझ्या मुलांची भाषा इंग्रजी आहे. त्यांना गप्प करायचे असेल तर मी त्यांना म्हणतो “मुलांनो आता मराठीचा तास!”

घरी आम्ही मराठी फार क्वचित वापरतो. अर्थात संध्याकाळी मराठी टीव्ही चालू असतो, पण तो तर आजी आणि आजोबांसाठी असतो. एक तर घरी भाषेचा वापर कमी, शाळेत पण फक्त मराठीचा तासात भाषेचा वापर होतो. बाकी सगळा वेळ मोबाईल आणि टीव्ही मध्ये जातो. ह्या दोन माध्यमामध्ये इंग्रजीचा वापर जास्त होतो.

मुद्दा हा, कि दिवसात मराठीचा वापर होताच नाही.

कारणीभूत कोण?

खरंतर हि माझीचं चूक आहे.

भाषेचा वापर कसा करावा हे जर दिसले नाही तर मग ती भाषा कशी वापरायची ते कसे कळणार? मान्य आहे कि मी काही मराठीचा पापड नाही. पण, प्रयत्न नाही केला तर आता जसा माकड आहे तसाच माकड राहीन. आणि जेव्हा माझी पोरं मराठी भाषेची चिरफाड करतील तेव्हा मी फक्त “हूप हूप ” करिन!

एक रामबाण उपाय

मराठीत जास्तीत जास्त संचार करून भाषेचा वापर वाढवा.
Video

Party De with the Fugay Family

For some reason, this song has just stuck in my mind on a loop this morning! I mean, it’s got a catchy rhythm and all.

However, the term party de is such an intrinsic theme between college friends, especially within Maharashtrians, that creating a cultural meme out of this term makes sense.

I remember as a teenager, most of the times when you would achieve something, rather than celebrating that achievement, there would always be the friends and family haranguing you with the same phrase – party de.

I am not a fan of Swapnil Joshi, however, he manages to catch the nerve of the marathi manus pretty accurately. Thankfully, his manus is most of the times celebrating the good times.

मराठी माणूस इथे कुठे आला?

येणार ना. जिथे पण मराठी समुदाय आणि मराठी रीतींबद्दल चर्चा आहे तिथे मराठी माणूस आहे.

This is the topic of another post, though. Something that I strongly feel. Until then, party on!

valu

Valu: The Wild Bull

Had gone to Mumbai over the weekend, my mother talked me into watching this movie on Saturday night. Since I did not have anything else to do except visit my ophthalmologist, I complied.

It has been over 4-5 years since I have watched a marathi movie in a theater. And I was pleasantly surprised with the new age of marathi movies coming. Valu in marathi means a bull which is unleashed in the wild, it is not to be tamed and not to be tampered with either.

So the movie starts off with a no-nonsense forest officer who is dispatched to capture a rogue wild bull who is disturbing the peaceful proceedings of some nondescript village. The forest officer is miffed at this prospect, that such an important person like him is now relegated to capturing wild bulls instead of leopards and their ilk. Nonetheless he goes there, along with him, comes his younger brother … and his video camera. The entire movie is about different perspectives from different villagers about one problem. A wild bull. If you do understand marathi, then definitely worth a watch.

What is more interesting, is how the movie was made. The producers of this movie are not your regular Sippy’s and Bokadia’s … they are not even millionaires, they are simple middle class people like you and me. The aam aadmi of Maharashtra. How did they come up with the moolah? Well, through their friends, relatives and friend of their friends. Talk about Movie 2.0, huh?